Jubileusz 210 lat SGGW
W 2026 roku Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie świętuje jubileusz 210-lecia kształcenia rolniczego w Polsce. Początki Uczelni sięgają roku 1816, kiedy z inicjatywy Stanisława Staszica utworzono Instytut Agronomiczny w Marymoncie – pierwszą szkołę rolniczą w Królestwie Polskim i jedną z najstarszych w Europie. Przez kolejne dekady tradycje te rozwijały różne instytucje i ośrodki, aż w 1918 roku powstała Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego – państwowa uczelnia nowej, niepodległej Polski.
Dziś SGGW jest nowoczesnym, międzynarodowym uniwersytetem przyrodniczym, prowadzącym badania i kształcenie w obszarze nauk przyrodniczych, rolniczych, leśnych, technicznych, ekonomicznych i społecznych. Na przestrzeni dwóch stuleci Uczelnia przeszła drogę od niewielkiej szkoły agronomicznej do jednego z najważniejszych ośrodków naukowych w kraju.
Obchody 210-lecia to okazja, by wspólnie uczcić bogatą historię i dorobek SGGW, a jednocześnie spojrzeć w przyszłość – w kierunku zrównoważonego rozwoju, innowacji i współpracy nauki z praktyką. Uczelnia serdecznie zaprasza całą społeczność akademicką, absolwentów, partnerów i sympatyków do udziału w wydarzeniach jubileuszowych.
Plan wydarzeń w ramach jubileuszu 210-lecia
Obchody jubileuszu 210-lecia obejmują cykl konferencji naukowych, wystaw, spotkań absolwenckich i wydarzeń popularyzujących historię i dorobek uczelni.
Wizualizacja jubileuszowa
Jubileusze wydziałowe
- Jubileusz Wydziału Rolnictwa i Ekologii
Wicej informacji o jubileuszu
- Jubileusz Wydziału Leśnego
Wicej informacji o jubileuszu
- Jubileusz Wydziału Budownictwa i Inżynierii Środowiska
Wicej informacji o jubileuszu
- Jubileusz Wydziału Ogrodniczego
- Jubileusz Wydziału Technologii Drewna
SGGW dziś
Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie (SGGW) to jedna z największych i najbardziej prestiżowych uczelni w Polsce, łącząca tradycję z nowoczesnością. Kształci około 15 tysięcy studentów na 41 kierunkach studiów, prowadzonych w ramach 14 wydziałów i 16 instytutów naukowych. Uczelnia prowadzi również Szkołę Doktorską oraz 70 programów studiów podyplomowych.
SGGW jest ceniona zarówno za działalność dydaktyczną, jak i badawczą. Realizuje projekty w obszarach nauk przyrodniczych, weterynaryjnych, technicznych, ekonomicznych i społecznych, finansowane m.in. przez Narodowe Centrum Nauki, Narodowe Centrum Badań i Rozwoju oraz w ramach programów UE. Uczelnia aktywnie współpracuje z przedsiębiorstwami oraz instytucjami naukowymi w Polsce i za granicą, posiadając 350 umów o współpracy z instytucjami z 36 krajów.
Na kampusie głównym, położonym na 70-hektarowym terenie warszawskiego Ursynowa, mieści się nowoczesna infrastruktura edukacyjna i badawcza. Znajduje się tu 650 laboratoriów o łącznej powierzchni 35 tys. m², 300 sal wykładowych, 1500 pomieszczeń dydaktycznych, kompleks sportowy z pływalnią i kortami tenisowymi oraz 12 domów studenckich oferujących 2500 miejsc. Dużą część terenu zajmuje park, zapewniający miejsce do wypoczynku i rekreacji. Zaplecze naukowo-badawcze jest systematycznie modernizowane i wyposażane w aparaturę spełniającą najwyższe standardy.
W proces dydaktyczny zaangażowanych jest około 1300 wykładowców. Od czasów powojennych uczelnię ukończyło ponad 140 tysięcy absolwentów, którzy znajdują zatrudnienie w prestiżowych firmach w kraju i za granicą, a wielu z nich pełni istotne funkcje w nauce, administracji państwowej i gospodarce.
Chlubą SGGW są jej doktorzy honoris causa, wśród których znajdują się wybitne osobistości: papież Jan Paweł II, prezydent Ignacy Mościcki, laureaci Nagrody Nobla – Norman Borlaug, Rolf Zinkernagel i Peter Doherty, Prymas Polski kard. Józef Glemp oraz twórca pierwszej szczepionki przeciwko wirusowi polio, Hilary Koprowski.

Od Marymontu do Ursynowa
1816
Z inicjatywy Stanisława Staszica utworzono w Królestwie Polskim:
- Instytut Agronomiczny w Marymoncie
- 23 września
- Praktyczną Szkołę Weterynarii
- 25 września
- Szczególną Szkołę Leśnictwa
- 17 października
1840
1 sierpnia przekształcono Instytut Agronomiczny w:
Instytut Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa w Marymoncie z wydziałami: Rolniczym i Leśnym
Powołano samodzielną placówkę nauczającą weterynarii o nazwie
Szkoła Weterynarii
1862
W wyniku reformy szkolnictwa w Królestwie Polskim Instytut Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa przeniesiono z Marymontu do Puław i utworzono Instytut Politechniczny i Rolniczo-leśny w Nowej Aleksandrii
1863
8 czerwca powołano w Puławach
Instytut Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa
z językiem wykładowym rosyjskim (przeniesiony do Charkowa w 1914 roku)
1906
Kontynuując tradycję nauczania w języku polskim z lat 1816–1863
Utworzono w Warszawie Wydział Rolniczy Towarzystwa Kursów Naukowych
1911
Kursy Przemysłowo-Rolnicze przy Muzeum Przemysłu i Rolnictwa w Warszawie
1916
Wyższa Szkoła Rolnicza w Warszawie
1918
Królewsko-polska Szkoła Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie z Wydziałami Rolniczym i Leśnym
1919
Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie z wydziałami: Rolniczym, Leśnym, Ogrodniczym
1939–1945
Okupacja Niemiecka w Polsce
Okres tajnego nauczania na trzech wydziałach
15 maja 1945
SGGW rozpoczyna nauczanie na trzech wydziałach
1951–1977
Sukcesywne tworzenie siedmiu nowych wydziałów i przeniesienie
Wydziału Weterynarii z UW do SGGW w 1952 roku
1989
Przeniesienie siedziby władz Uczelni do Ursynowa
1990–2015
Budowa nowego kampusu i przeniesienie wszystkich wydziałów do Ursynowa oraz tworzenie nowoczesnych kierunków studiów i badań naukowych


Zarys historii SGGW
Od Instytutu Agronomicznego w Marymoncie do współczesnego kampusu w Ursynowie
Historia Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie sięga 1816 roku, gdy z inicjatywy Stanisława Staszica oraz Stanisława Kostki Potockiego powołano w Królestwie Polskim Instytut Agronomiczny w Marymoncie – jedną z pierwszych uczelni rolniczych w Europie. W tym samym okresie działały również Praktyczna Szkoła Weterynarii i Szczególna Szkoła Leśnictwa, które współtworzyły podstawy zorganizowanego szkolnictwa rolniczego w Polsce. Marymoncka szkoła kształciła ekonomów, rządców dóbr, włodarzy, owczarzy i ogrodników, wzorując się na najlepszych europejskich instytucjach.
W 1840 roku Instytut przekształcono w Instytut Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa z wydziałami rolniczym i leśnym, a równolegle działała Szkoła Weterynarii. Kolejne lata przyniosły istotne zmiany: w 1862 roku instytut przeniesiono do Puław, tworząc Instytut Politechniczny i Rolniczo-Leśny w Nowej Aleksandrii, a po powstaniu styczniowym władze carskie narzuciły nauczanie w języku rosyjskim. W 1914 roku instytucja została ostatecznie ewakuowana do Charkowa.
Mimo trudnych warunków zaborów tradycje polskiego kształcenia rolniczego podtrzymywały Towarzystwo Kursów Naukowych (1906) oraz Kursy Przemysłowo-Rolnicze przy Muzeum Przemysłu i Rolnictwa w Warszawie (1911). W 1916 roku powstała Wyższa Szkoła Rolnicza, a po odzyskaniu niepodległości – w 1918 roku – Królewsko-Polska Szkoła Gospodarstwa Wiejskiego, przekształcona rok później w Szkołę Główną Gospodarstwa Wiejskiego. Jej pierwszym rektorem został prof. Józef Mikułowski-Pomorski. W okresie międzywojennym uczelnia znacząco rozwinęła bazę naukową i dydaktyczną, m.in. dzięki budowie gmachu przy ul. Rakowieckiej 8, który stał się jej rozpoznawalnym symbolem.
W czasie II wojny światowej SGGW została zamknięta przez władze okupacyjne, a jej majątek zagrabiono. Pomimo tego profesorowie i studenci prowadzili tajne nauczanie, dzięki któremu w latach 1939–1945 wydano ponad 130 dyplomów.
SGGW jako pierwsza uczelnia w Warszawie wznowiła działalność już 15 maja 1945 roku. W kolejnych dekadach dynamicznie się rozwijała: powstały nowe wydziały, uruchomiono kierunki weterynaryjne, techniczne, leśne i ekonomiczne, a w 1952 roku do uczelni przeniesiono Wydział Weterynarii z Uniwersytetu Warszawskiego. W 1956 roku SGGW otrzymała tereny w Ursynowie w ramach rekompensaty za utracone grunty na terenie Mokotowa — obszary obejmujące część dzisiejszych Pól Mokotowskich oraz rejony ulic Batorego, Bruna, Rakowieckiej i obecnej Wołoskiej. Lata 60. przyniosły rozpoczęcie budowy nowego kampusu w Ursynowie – projektu, który stopniowo zmieniał oblicze Uczelni.
Przeniesienie siedziby SGGW do Ursynowa w 1989 roku stało się jednym z najważniejszych momentów w jej historii. W następnych dekadach uczelnia konsekwentnie rozbudowywała nowoczesny kampus, tworzyła nowe jednostki badawcze i dydaktyczne oraz rozwijała współpracę międzynarodową. Od lat 90. intensywnie poszerza zakres badań w obszarach nauk przyrodniczych, rolniczych, leśnych, technicznych, ekonomicznych i społecznych, odpowiadając na współczesne wyzwania związane z żywnością, klimatem i ochroną środowiska.
Dziś SGGW jest nowoczesnym uniwersytetem przyrodniczym o międzynarodowym zasięgu, kontynuującym ponad dwustuletnią tradycję kształcenia i badań, której początki sięgają Marymontu, a współczesność wyznacza rozwijający się kampus w Ursynowie.
Kluczowe postacie w historii SGGW
Stanisław Staszic (1755–1826)
Myśliciel, reformator i jeden z najwybitniejszych działaczy oświeceniowych w Polsce. Był kluczowym inicjatorem zorganizowanego kształcenia rolniczego w Królestwie Polskim. Z jego inspiracji w 1816 roku powołano Instytut Agronomiczny w Marymoncie – pierwszą nowoczesną szkołę rolniczą, z której tradycji wyrosło dzisiejsze SGGW. Staszic widział w rozwoju rolnictwa fundament gospodarki narodowej, a jego działania stworzyły podwaliny dla przyszłego szkolnictwa przyrodniczego i rolniczego w Polsce.
Jerzy Beniamin Flatt (1782–1832)
Pierwszy dyrektor Instytutu Agronomicznego w Marymoncie, kierował nim w latach 1816–1831. Pod jego nadzorem powstała nowoczesna struktura nauczania rolniczego, łącząca teorię z praktyką terenową. Flatt odpowiadał za zorganizowanie kadry, programów i zaplecza gospodarczego uczelni, co umożliwiło jej szybki rozwój. Jego wizja i profesjonalizm ukształtowały pierwsze pokolenia polskich agronomów.
Michał Oczapowski (1788–1854)
Wybitny agronom, ekonomista i pisarz rolniczy, dyrektor Instytutu Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa w Marymoncie w latach 1831–1836. Zreformował programy nauczania, wprowadzając nowoczesne metody gospodarki rolnej i leśnej, inspirowane najlepszymi praktykami europejskimi. Autor monumentalnych prac z zakresu rolnictwa, które przez dziesięciolecia pozostawały podstawowymi podręcznikami akademickimi. Jego działalność znacząco podniosła poziom naukowy szkoły – jednego z ważnych poprzedników SGGW.
Bogumił Jastrzębowski (1799–1882)
Polski przyrodnik, pedagog i jeden z pionierów ergonomii. Był profesorem w Instytucie Agronomicznym na Marymoncie, prowadził badania z zakresu botaniki, fizjologii roślin i nauk rolniczych, a także rozwijał nowatorskie metody kształcenia praktycznego. Jest autorem jednego z pierwszych na świecie opracowań dotyczących ergonomii – „Rys ergonomii, czyli nauki o pracy”. Znany jest również jako twórca jednej z pierwszych koncepcji „Konstytucji dla Europy”, w której proponował wizję trwałego pokoju między narodami kontynentu.
Józef Mikułowski-Pomorski (1876–1948)
Profesor chemii rolnej, wybitny organizator nauki i pierwszy rektor Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie (1918–1920, 1928–1929). Odegrał kluczową rolę w tworzeniu struktur nowo powstałej uczelni po odzyskaniu niepodległości. W okresie jego działalności ukształtowała się tożsamość i model akademicki SGGW. Autor prac naukowych z zakresu biochemii i analityki żywności, współtwórca nowoczesnego szkolnictwa rolniczego w II RP.
Władysław Grabski (1874–1938)
Ekonomista, polityk i dwukrotny premier RP, autor słynnej reformy walutowej z 1924 roku, która ustabilizowała finanse państwa dzięki wprowadzeniu złotego polskiego. Związany z SGGW jako wykładowca, dziekan i rektor (1926–1928). Wniósł do uczelni nowoczesne spojrzenie na ekonomię rolnictwa i politykę gospodarczą. Jego działalność naukowa i organizacyjna przyczyniła się do umocnienia pozycji SGGW jako ważnego ośrodka myśli ekonomiczno-rolniczej w II Rzeczypospolitej.

Ciekawostki historyczne
- Pierwsze zajęcia odbywały się w dawnej rezydencji królewskiej w Marymoncie, pierwotnie wybudowanej dla Marii Kazimiery, żony Jana III Sobieskiego.
- W okresie okupacji niemieckiej tajne nauczanie prowadziło kilkudziesięciu profesorów.
- Gmach Główny przy ul. Rakowieckiej, zwany „gmachem chemii”, ma charakterystyczny pół okrągły kształt.
- Na terenie kampusu SGGW, obok pałacu rektorskiego przy ul. Nowoursynowskiej, rośnie stary orzech czarny (Juglans nigra) o imponujących rozmiarach. Według tradycji historycznej, drzewo to pochodzi z nasiona, które Julian Ursyn Niemcewicz otrzymał od Jerzego Waszyng tona — pierwszego prezydenta USA.
Pałac Ursynowski
W latach siedemdziesiątych XVIII wieku na terenie dzisiejszego Ursynowa rodzina księżnej Izabeli Lubomirskiej z Czartoryskich wybudowała niewielki dworek. Majątek malowniczo położony na skarpie Wisły nazwany został „Rozkosz”. W 1822 roku dworek stał się własnością Juliana Ursyna Niemcewicza, który odnowił posiadłość i założył wokół niej park. W drugiej połowie XIX wieku majątek przejęła rodzina Krasińskich, zmieniając dworek w neorenesansowy pałac. Wówczas uzyskał on dzisiejszy wygląd.
W 1921 roku ówczesny właściciel posiadłości hrabia Edward Raczyński przekazał ją Ministerstwu Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego z przeznaczeniem na cele oświatowe, a następnie aktem darowizny Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. W latach 1978 – 1988 pałac został gruntownie wyremontowany przez Szkołę Główną Gospodarstwa Wiejskiego. Pełni on funkcję siedziby władz uczelni. Historyczną zabudowę otacza kampus o powierzchni 70 hektarów, na terenie którego wybudowane zostały nowoczesne obiekty dydaktyczne i centra naukowo-badawcze.
Pałac wybudowany w stylu neorenesansowym, frontowa elewacja bogato zdobiona płaskorzeźbami przedstawiającymi hetmanów: Stanisława Koniecpolskiego, Stefana Czarnieckiego, Pawła Jana Sapiehę, Jana Tarnowskiego; we wnękach figury Fortuny i Ceres; w tympanonie herb Krasińskich Ślepowron wraz z rzeźbami symbolizującymi cztery pory roku; elewację ogrodową zdobią płaskorzeźby przedstawiające cztery królowe: Wandę, Dąbrówkę, Jadwigę i Barbarę.
Główne postaci i właściciele pałacu
Józef de Maisonneuve
Pierwotnie, na terenach wydzielonych z dóbr wilanowskich, powstał mały dworek (zwa-ny „Rozkoszą”) dla Józefa de Maisonneuve. Był ważną postacią w założeniu posiadłości, które później przekształciły się w pałac.
Stanisław Kostka Potocki i Aleksandra Potocka
Dwór został przekształcony w styl klasycystyczny na zlecenie Stanisława Potockiego i jego żony Aleksandry. To właśnie Potoccy rozbudowali rezydencję, a część architektury pochodzi z ich okresu własności.
Julian Ursyn Niemcewicz
W 1822 roku posiadłość kupił Julian Ursyn Niemcewicz — poeta, polityk, pisarz. To od jego przydomka („Ursyn”) pochodzi nazwa dzielnicy Ursynów. Niemcewicz rozwinął teren: zorganizował ogród i winnicę, sadził rośliny, dbał o rezydencję.
Rodzina Krasińskich
W połowie XIX wieku posiadłość przeszła w ręce Krasińskich. Dokładniej: Eliza z Branickich Krasińska (żona Zygmunta Krasińskiego) zakupiła majątek i zleciła przebudowę pałacu w stylu neorenesansowym. Architekt przebudowy: Zygmunt Rospendowski — pod jego nadzorem dobudowano skrzydła i tarasy. Elewację zdobią rzeźby i herb Ślepowron – symbol rodziny Krasińskich.
Edward Bernard Raczyński
Pałac następnie przeszedł na Edwarda Bernarda Raczyńskiego, który był spadkobiercą rodu Krasińskich. W 1921 r. Raczyński przekazał pałac Ministerstwu Wyznań Religijnych i Oświaty Publicznej w celu wykorzystania go na cele edukacyjne. Ten gest był kluczowy w późniejszym utworzeniu kampusu uczelni – to dzięki niemu tereny trafiły pod zarząd instytucji edukacyjnych.
SGGW (Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie)
W 1956 roku pałac i otaczające go tereny zostały przekazane SGGW. Od 1989 pałac stał się oficjalnie siedzibą władz uczelni (rektorat).
